Ngày 6 tháng 1 năm 1946 đã đi vào lịch sử dân tộc Việt Nam như một mốc son chói lọi, đánh dấu cuộc Tổng tuyển cử đầu tiên bầu Quốc hội Việt Nam – sự kiện chính trị trọng đại, mở ra thời kỳ mới trong lịch sử xây dựng Nhà nước của Nhân dân, do Nhân dân và vì Nhân dân. Đây là lần đầu tiên trong lịch sử, mọi công dân Việt Nam từ đủ 18 tuổi, không phân biệt giới tính, dân tộc, tôn giáo, thành phần xã hội đều có quyền trực tiếp tham gia bầu cử, thực hiện quyền làm chủ của mình.

1. Lịch sử hình thành và phát triển

Sau thắng lợi của Cách mạng Tháng Tám năm 1945, nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa ra đời, song chính quyền cách mạng non trẻ phải đối mặt với vô vàn khó khăn, thách thức. Trong bối cảnh đó, với tầm nhìn chiến lược và tư tưởng dân chủ sâu sắc, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã khẳng định: “Tổng tuyển cử là dịp cho toàn thể quốc dân tự do lựa chọn những người có tài, có đức để gánh vác việc nước.”

Dưới sự lãnh đạo của Đảng và Chủ tịch Hồ Chí Minh, cuộc Tổng tuyển cử ngày 6/1/1946 đã được tổ chức thành công trên phạm vi cả nước. Quốc hội khóa I ra đời, thông qua Hiến pháp năm 1946 – bản Hiến pháp dân chủ đầu tiên của nước ta, đặt nền móng cho việc xây dựng Nhà nước pháp quyền cách mạng Việt Nam.

Trải qua 80 năm hình thành và phát triển, Quốc hội Việt Nam không ngừng được củng cố, đổi mới và nâng cao chất lượng hoạt động, đồng hành cùng dân tộc trong các giai đoạn lịch sử: kháng chiến chống thực dân, đế quốc; xây dựng chủ nghĩa xã hội; thực hiện công cuộc đổi mới và hội nhập quốc tế. Cùng với Quốc hội, Hội đồng nhân dân các cấp ngày càng khẳng định vai trò là cơ quan quyền lực nhà nước ở địa phương, đại diện cho ý chí, nguyện vọng và quyền làm chủ của Nhân dân.

2. Ý nghĩa lịch sử và giá trị to lớn

Cuộc Tổng tuyển cử đầu tiên bầu Quốc hội Việt Nam có ý nghĩa lịch sử đặc biệt sâu sắc:

• Khẳng định bản chất dân chủ của Nhà nước Việt Nam mới, nơi quyền lực thuộc về Nhân dân.
• Củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc, tạo sức mạnh tổng hợp để bảo vệ và xây dựng đất nước.
• Tạo cơ sở pháp lý vững chắc cho việc xây dựng bộ máy nhà nước, ban hành Hiến pháp và pháp luật.
• Góp phần nâng cao vị thế, uy tín của Việt Nam trên trường quốc tế.

Việc tổ chức bầu cử đại biểu Quốc hội và Hội đồng nhân dân các cấp qua các thời kỳ đã trở thành ngày hội lớn của toàn dân, thể hiện sinh động quyền làm chủ trực tiếp của Nhân dân, là thước đo quan trọng của nền dân chủ xã hội chủ nghĩa.

3. Tầm quan trọng của cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI

Cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và bầu cử Hội đồng nhân dân các cấp là sự kiện chính trị đặc biệt quan trọng, diễn ra trong bối cảnh đất nước tiếp tục đẩy mạnh toàn diện công cuộc đổi mới, xây dựng và hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam.

Cuộc bầu cử nhằm lựa chọn những đại biểu tiêu biểu về bản lĩnh chính trị, phẩm chất đạo đức, trình độ, năng lực và tinh thần trách nhiệm, đại diện cho ý chí, nguyện vọng và quyền làm chủ của Nhân dân; góp phần nâng cao chất lượng, hiệu quả hoạt động của Quốc hội và Hội đồng nhân dân các cấp trong giai đoạn mới.

Thành công của cuộc bầu cử có ý nghĩa quan trọng trong việc:

• Củng cố niềm tin của Nhân dân đối với Đảng, Nhà nước và chế độ xã hội chủ nghĩa;
• Tăng cường hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước từ Trung ương đến địa phương;
• Phát huy dân chủ, giữ vững ổn định chính trị – xã hội;
• Tạo động lực mạnh mẽ thực hiện thắng lợi các mục tiêu phát triển kinh tế – xã hội, quốc phòng – an ninh.

4. Trách nhiệm của cán bộ, đảng viên và Nhân dân

Kỷ niệm 80 năm Ngày Tổng tuyển cử đầu tiên bầu Quốc hội Việt Nam là dịp để mỗi cán bộ, đảng viên và Nhân dân nhận thức sâu sắc hơn về quyền và nghĩa vụ công dân. Mỗi người cần tích cực tham gia tuyên truyền, tìm hiểu Luật Bầu cử, nâng cao tinh thần trách nhiệm, tham gia bầu cử đầy đủ, đúng pháp luật, góp phần vào thành công của cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và bầu cử Hội đồng nhân dân các cấp.

Phát huy truyền thống vẻ vang 80 năm của Quốc hội Việt Nam, toàn Đảng, toàn dân và toàn quân ta quyết tâm xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa của Nhân dân, do Nhân dân và vì Nhân dân; tiếp tục đẩy mạnh công cuộc đổi mới, vì mục tiêu dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh.

• Củng cố niềm tin của Nhân dân đối với Đảng, Nhà nước và chế độ xã hội chủ nghĩa;
• Tăng cường hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước từ Trung ương đến địa phương;
• Phát huy dân chủ, giữ vững ổn định chính trị – xã hội;
• Tạo động lực mạnh mẽ thực hiện thắng lợi các mục tiêu phát triển kinh tế – xã hội, quốc phòng – an ninh.